संत एकनाथ अभंग ७०१ ते ८००

विठ्ठल विठ्ठल वदतां वाचे । स्वरुप त्यांचे ठसांवे ॥१॥
हा तो अनुभवा अनुभव । निरसे भेव काळांचे ॥२॥
रुप देखतां आनंद । जन्म कंद तुटे तेणें ॥३॥
एका जनार्दनीं मन । जडोन ठेलें चरणीं ॥४॥

ऐका ऐका वचन माझें । तुम्हीं वदा विठ्ठलवाचें ॥१॥
नामापरतें साधन नाहीं । वेदशास्त्रें देती ग्वाहीं॥२॥
चार वेद सहा शास्त्र । अवघ नामाचा पसर ॥३॥
अठरा पुराणांचे पोटी । नामेंविण नाहीं गोष्टी ॥४॥
नामें तारिलें पातकी । मुक्त झालें इहलोंकी ॥५॥
अजामेळ तारिला । वाल्हा कोळी ऋषी केला ॥६॥
गणिका नेली निजपदा । रमनाम वादे एकदां ॥७॥
ऐसीं नामजी ती थोरी । पुतना तारिली निर्धरीं ॥८॥
आवडीनें नाम गाय । एका जनार्दनीं वंदी पाय ॥९॥

अवघे दैवतां नका पाहुं । आदरें आवडी विठ्ठल गाउं ॥१॥
अवघे पोटाचे भिकारी । हिंडीविती दारोदारीं ॥२॥
अवघे तें वायं जाय । काय धरुनि त्याचें पाय ॥३॥
अपल्या पोटा जें रडतें । आणिकातें काय देतें ॥४॥
मागुन खाती जना । काय पुरविती वासना ॥५॥
ऐसियासी देव म्हणणें । सदा आम्हां लाजिरवाणें ॥६॥
आम्हीं आणिकां शरण जातां । लाज लागेल सर्वथा ॥७॥
ऐसें नका येऊ देऊं मना । शरण एका जनार्दनीं ॥८॥

आठवी गोविंद वेळोवेळी वाचें । तेणें या देहांचे सार्थक होय ॥१॥
विठ्ठल विठ्ठल मनीं निरंतर साचा । काय मने वाचा छंद त्यांचा ॥२॥
त्याविण आणिक दैवत पै नाहीं । आणिक प्रवाहि गुंतुं नको ॥३॥
सर्व सुखाचा विठ्ठल सांगाती । एक जनार्दनीं भ्रांती काढी काढी ॥४॥

काढी काढी भ्राती देहाची सर्वथा । प्रपंचाची चिंता नको तुज ॥१॥
सर्वभावें शरण विठठलासी जाई । ठायीचाचि ठायीं निवारिल ॥२॥
देह गेह माझें म्हणणें हें दुजें । सर्व विठ्ठलाराजे समपीं तुं ॥३॥
एका जनार्दनी करी आठवण । चिंती तुं पावन परब्रह्मा ॥४॥

जप तप मंत्र न लगे साधन । वाचे नाराय्ण इतुका जप ॥१॥
तुटेल बंधन खुंटेल पतन । जप जनार्दन एकविध ॥२॥
एका जनार्दनें नको आणीक बोल । वाचेसी विठ्ठल जपे आधीं ॥३॥

दृढभाव हृदयीं धरा । वाचे स्मरा विठ्ठ्ल ॥१॥
मग तुम्हां काय उणें । होय पेणें वैकुंठ ॥२॥
धरा सत्यसमागम आवडीं । कीर्तनपरवडीं नाचावें ॥३॥
एका जनार्दनीं श्रोतें । एकात्मतें पावाल ॥४॥

बहुतांची मतांतरें तीं टाकुनीं । विठ्ठलचरणीं बुडी दें कां ॥१॥
नव्हें तुज बाधा काळाची आपदा । ध्याई तु गोविंदा प्रेमभरीत ॥२॥
जनार्दनाचा एका लाहुन चरणीं । बोलतसे वाणी करूणाभरीत ॥३॥

धन वित्त आशा धरुनी स्मरती । तेही मुक्त होती विठ्ठलनामें ॥१॥
प्रपंच परमार्थ धरुनियां हाव । गाती विठ्ठल देव आवडीनें ॥२॥
तरती तरले हाचि भरंवसा । एका जनार्दनीं ठसा विठ्ठलनाम ॥३॥

जाणत्या नेणत्या हाचि उपदेश । विठ्ठल वाचे जप सुखें करा ॥१॥
न करा साधन वाउगाची शीण । विठ्ठलरुपीं मन निमग्न राहो ॥२॥
भलतिया परी विठ्ठलासी गाये । सुखा उणें काय तुजाला आहे ॥३॥
जन्ममरणा तुटे आधिव्याधी । विठ्ठलनामें सिद्धि पायां लागे ॥४॥
एका जनार्दनीं जपतां विठ्ठल । न लगे तया मोल धन कांहीं ॥५॥

स्थिर करुनियां मन । वाचें गावा जनार्दन ॥१॥
तुटती बंधनें । यमयातनेची ॥२॥
ऐशी विठ्ठल माऊली । वाचे स्मरा वेळोवेळी ।
कळिकाळाची चाली । होऊं नेदी सर्वथा ॥३॥
कापालिया काळ । येथें न चले त्यांचे बळ ।
वाउगा पाल्हाळ । सांडा सांडा परता ॥४॥
धरा विश्वासा दृढ मनीं । लक्ष लावावें चरणीं ।
शरण एका जनार्दनीं । नुपेक्षी तो सर्वथा ॥५॥

जग तरिलें कीर्तनीं । श्रीविठ्ठल नामवानी ॥१॥
ऐसा मंत्र अक्षरी । विठ्ठल विठ्ठल निर्धारीं ॥२॥
एका जनार्दनीं । विठ्ठल पाहे ध्यानीं मनीं ॥३॥

लाहो करा लाहो करा । वाचे स्मरा विठ्ठल ॥१॥
तुटेल बंधन उपाधी । बाधों न शके आधीव्याधी ॥२॥
न लगे खटपट पसारा । वाचे विठ्ठल उच्चार ॥३॥
एका जनार्दनीं सोपें । विठ्ठल म्हणतां नुरतीं पापें ॥४॥

एकविध भावें हरी । वाचे उच्चारी सर्वदा ॥१॥
सर्व साधनांचे सार । विठ्ठलमंत्राचा उच्चार ॥२॥
असा सदा हेंचि ध्यान । विठ्ठलनामाचे चिंतन ॥३॥
एका जनार्दनीं जपा । विठ्ठलमंत्रसोपा ॥४॥

एक वेळ गाय विठ्ठलाचें नाम । मोक्ष मुक्ति सकाम पुढे उभें ॥१॥
आवडीने घाली तया लोटागण । संताचें चरण वंदी माथां ॥२॥
पंढरेची वारी संतांचा सांगात । पुरती सर्व हेत निश्चयेंसी ॥३॥
एका जनार्दनीं धरुनि विश्वास । संतांचा दास होय आधी ॥४॥

बैसोनि एकांतीं । सदा ध्यावी विठ्ठलमूर्ती ॥१॥
तेणें चुके रे बंधन । आन न करी साधने ॥२॥
हेंचि वेदशास्त्रांचें सार । आगमनिमांचा पसर ॥३॥
एका जनार्दनीं रुप । पाहतां आमुप उद्धार ॥४॥

विठ्ठल म्हणतां विठ्ठलाचि होसी । संदेह येविशीं धरुं नको ॥१॥
सागरीं उठती नाना पईं तरंग । सिंधु तो अभंग विठ्ठल एक ॥२॥
तैसे मन करी द्वैत न धरी । सर्व चराचरी विठ्ठल एक ॥३॥
एका जनार्दनी विठ्ठलावांचुनी । दुजा नेणो कोणी स्वप्नी आम्हीं ॥४॥

उघडा हा मंत्र विठ्ठल वदा वाचे । अनंता जन्माचे दोष जाती ॥१॥
न करी आळस आल्या संसारीं । वदा निरंतरी विठ्ठलानाम ॥२॥
साधेल साधन तुटती बंधने । विठ्ठलनाम जाण जप करीं ॥३॥
एका जनार्दनीं असनीं शयनीं । विठ्ठल निशिदिनीं जप करी ॥४॥

अखंडित वाचे । विठ्ठल वदा साचें ॥१॥
तेणें चुकतीं बंधन । कर्माकर्मीं नाहीं पतन ॥२॥
सदा विठ्ठल ध्यानी मनीं । तोचि पुण्यपावन जनीं ॥३॥
जननी पवित्र तयांची हाव । एका जनार्दनीं धन्य सुख ॥४॥

सांडी परापवाद खोडी । घेई विठ्ठलस्वरुपी गोडी ॥१॥
व्यर्थ टवाळाचे बोल । बोलुं नका म्हणा विठ्ठल ॥२॥
विठ्ठल विठ्ठल नेटका । भावें म्हणतां ब्रह्मा फुका ॥३॥
एका जनार्दनीं साचें । विठ्ठल विठ्ठल म्हणतां वाचे ॥४॥

अचुक साधन कष्ट नाहीं कांहीं । वाचे विठ्ठलरखुमाई म्हणे सुखें ॥१॥
जन्ममरणाच्या तुटतील खेपा । सोपा होय बापा मार्ग तुज ॥२॥
बहुत मार्ग बहुत साधन । परी वाचा जाण शीण दुर्गम तें ॥३॥
एका जनार्दनीं कष्ट ना सायास । म्हणा वाचे विठ्ठलास जीवेंभावें ॥४॥

ज्ञान होय आधीं संतां शरण जातां । मग वोळखितां कळे रुप ॥१॥
नामांचे जें मुळ रुपांचें रुपस । पंढरीनिवास हृदयीं धरी ॥२॥
प्रपंचीं परमाथीं तारक हें नाम । ब्रह्मानंद प्रेम सर्व वसे ॥३॥
सच्चिदानंद खूण एका जनार्दनीं । स्वयं ब्रह्म जाण नाम असे ॥४॥

गायन तें सोपें गाऊं । वाचे ध्याऊं विठ्ठल ॥१॥
तेणें सर्व होय सिद्धि । तुटे उपाधि जन्मजरा ॥२॥
साधनांचा न करुं श्रम । गाऊं नाम आवडीं ॥३॥
शुकादिक रंगले रंगीं । त्याची मार्गीं आम्हीं आऊं ॥४॥
एका जनार्दनीं धणीवरी । उच्चारुं हरी संतसंगें ॥५॥

रामनाममहिमा

काय वर्णुं महिमा न कळे आगमानिगमां ॥१॥
वेदशास्त्रें मौनावलीं पुरणें भांबावलीं ।
श्रुति म्हणती नेति नेति शब्दे खुंटली ॥२॥
वाच्य वाचक जगन्नथ स्वयें शिवाचा आत्माराम ।
एका जनार्दनीं सुख तयांसी गातां निष्काम ॥३॥

मानवा रामनामीं भजें । तेणें तुझें कार्य होतें सहजें ॥१॥
अनुभव घेई अनुभव घेई । अनुभव घेई रामनामीं ॥२॥
शंकारादि तरले वाल्मिकादि उद्धरले । तें तूं वहिलें घेईं रामनाम ॥३॥
एक जनार्दनीं नामाच्या परिपाठीं । दोष पातकें पळती कोटी ॥४॥

कासयासी हटयोग धूम्रपान । घालुनी आसन चिंती वेगीं ॥१॥
सोपा रे मंत्र राम अक्षरें दोनी । जपतां चुके आयणी चौर्‍यांशीची ॥२॥
मागें बहुतांचा उपदेश हाची । तरले रामनामेंची पातकी जन ॥३॥
एका जनार्दनीं रामनाम ख्याती । जाहलीपै विश्रांती शंकरासी ॥४॥

देवांचें हें गूज सकळ मंत्रमय । जें कां निजध्येय शंकराचें ॥१॥
तें हें रामनाम सेविती सर्वभावें । रामरुप व्हावें निश्चयेंसीं ॥२॥
नष्ट अजामेळाचें पतितत्व गेलें । दिव्यरुप जालें वाल्मिकीचें ॥३॥
शरीर संपत्ती बळें अपूर्व सकळ । जाला द्वारपाळ एका जनार्दनीं ॥४॥

सुख रामनामें अपार । शंकर जाणें तो विचार ॥१॥
गणिका जाणें रामनाम । गजेंद्र उद्धरिला राम ॥२॥
शिळा मुक्त केली । रामनामें पदा गेली ॥३॥
तारिले वानर । रामनामें ते साचार ॥४॥
रामनामें ऐसी ख्याती । एका जनार्दनीं प्रीती ॥५॥

भवभयनाशक रामनाम तारक । शंकर राजा सुख जाणतसे ॥१॥
योगयाग नको आणिक साधनें । नामपरतें पेणें आणिक नाहीं ॥२॥
कालीमाजीं श्रेष्ठ रामनाम निज । यापरतें बीज आणिक नाहीं ॥३॥
एका जनार्दनीं नाम तारक थोर । तुटे वेरझार रामनामें ॥४॥

आणीकाचें नामें कोण हो तरला । ऐसें सांगा मला निवोडोनी ॥१॥
या रामनामें पातकी पतीत । जीव असंख्यात उद्धरीले ॥२॥
जुनाट हा पंथ शिवाचें हें ध्येय । रामनाम गाये स्मशानीं तो ॥३॥
गिरजेसी आवडी रामनामें गोडी । एका जनार्दनीं जोडी हेंचि आम्हां ॥४॥

रामनाम उच्चार होटीं । संसाराची होये तुटी ॥१॥
संसार तो समुळ जाय । राम उच्चारुनी पाहे ॥२॥
मागें अनुभवा आलें । गजेंद्रादि उद्धरिलें ॥३॥
शिव ध्यातो मानसीं । रामनाम अहर्निशीं ॥४॥
एका जनार्दनीं राम । पूर्ण परब्रह्मा निष्काम ॥५॥

श्रीराम जयराम वदतां वाचे । पातकें जाती कोटी जन्मांची ॥१॥
जयजय राम जयजय राम । तुमचें नाम गाये शंकर उमा ॥२॥
नाम थोर तिहीं लोकीं साजे । उफराटे वदतां पातक नासलें वाल्हाचें ॥३॥
एका जनार्दनीं नाम सारांचे सार । नामस्मरण तुटें भवबंध वेरझार ॥४॥

रामनाम जपे शिव तो स्मशानीं । वाल्मिक तो मुनी नाम जपे ॥१॥
गणिका तारिली रामनाम घेतां । पातकी तत्त्वतां उद्धरिले ॥२॥
रामनाम सुख शिव जाणें तत्वतां । येरांसी महत्व न कळे नाम ॥३॥
साधनांचे सार नाम मुखी गात । रामनाम म्हणतां कार्यसिद्धि ॥४॥
एका जनार्दनीं रामनाम जप । वैकुंठीचा सोपा मार्ग तुम्हां ॥५॥

नाम उत्तम चांगलें । त्रिभुवनीं तें मिरविलें ।
जें शंभुनें धरिलें । निजमानसीं आदरें ॥१॥
धन्य मंत्र रामनाम । उच्चारितं होय सकाम ।
जन्म कर्म आणि धर्म । होय सुलभ प्राणियां ॥२॥
एका जनार्दनीं वाचे । ध्यान सदा श्रीरामांचे ।
कोटाई तें यज्ञांचे । फळ तात्काळ जिव्हेसी ॥३॥

एक नाम वाचे । सदा जपे श्रीरामचे ॥१॥
तेणें तुटेल बंधन । आन नाहीं पै साधन ॥२॥
नामा परतें साधन । नाहीं नाहीं उत्तम जाण ॥३॥
नाम जपे चंद्रमौळी । जपी तपी ते सकळीं ॥४॥
एका जनार्दनीं नाम । हेंची मोक्ष निजधाम ॥५॥

शिव सांगे गिरजेप्रती । रामनामें उत्तम गती ॥१॥
असो अधम चांडाळ । नामें पावन होय कुळ ॥२॥
नाम सारांचें पैं सार । भवसिंधू उतरी पार ॥३॥
नाम श्रेंष्ठांचे पईं श्रेष्ठ । एका जनार्दनीं वरिष्ठ ॥४॥

अहर्निशी ध्यान शंकर धरींज्याचेंआ । तो श्रीराम वाचे कां रे नाठविसी ॥१॥
रामनाम म्हणतां तुटेल बंधन । होईल खंडन कर्माकर्मी ॥२॥
रामनामें गणिका नेली मोक्षपदा । तुटती आपदा गर्भवास ॥३॥
रामनाम जप नित्य ती समाधी । एका जनार्दनीं उपाधि तुटोनि गेली ॥४॥

योगियांचा मुकुट म्हणती धूर्जटी । तोही रामनाम कंठी जपताहे ॥१॥
स्पशानी तो राहे रामनाम गाये । भोवतें उभे पाहे ऋषी सर्व ॥२॥
सदा समाधिस्त रामनामें रंगला । वाचे सदा चाळा रामनाम ॥३॥
एका जनार्दनीं श्रीरामावांचुनीं । दुजा छंद मनीं नाही त्याचे ॥४॥

रामनामेंसुख अत्यंत जें आहे । म्हणोनि मना ध्याये नित्य नाम ॥१॥
सुखाचिया गोडी जया नाहीं ठावीं । ते ते नर असोनिया देहीं प्रेतवत ॥२॥
शंकर जाणोनि स्मशानीं राहिला । अनुभव तो त्याला तोचि जाणें ॥३॥
एका जनार्दनीं सुखाचेंजें सुख । रामनाम देख पवित्र मुखीं ॥४॥

तरले तरती हा निर्धार । नामाचि सार घेतां वाचे ॥१॥
तें हें श्रीरामानाम वाचा । शंकराचा विश्राम ॥२॥
उणें पुरें नको कांहीं । वाया प्रवाहींपडुं नको ॥३॥
एका जनार्दनीं नाम । पूर्ण चैतन्य निष्काम ॥४॥

श्रीरामनाम पावन क्षितीं । नामें दोषां होय शांती ।
नामेंचि उद्धरती । महा पातकी चांडाळ ॥१॥
नाम पावन पावन । शंभु राजा जपे जाण ।
इतरां ती खूण । न कळेचि कल्पातीं ॥२॥
नाम श्रेष्ठ तिहीं लोकीं । त्यांची कीर्ति जो घोकी ।
जाय सत्यलोकीं । नाम घेतां प्राणी तो ॥३॥
एका जनार्दनीं नाम । पाववितें निजधाम ।
स्त्रियादि अंत्यजां सम । सारिखेंचि सर्वांसी ॥४॥

गणिका नेली मोक्षपदां । रामनाम वदे एकदां ॥१॥
धन्य नामाचा महिमा । वदतां शेषा उपरमा ॥२॥
ध्यानी ध्यातो शूळपाणी । रामनाम निशिदिनीं ॥३॥
रामनाम दोन अक्षर । एका जनार्दनीं निर्धार ॥४॥

आन नाहीं दुजा हेत । सदा रामनाम जपत ॥१॥
धन्य धन्य तें शरीर । पावन देह चराचर ॥२॥
अनुग्रहासाठी । हरिहर लाळ घोटी ॥३॥
एका जनार्दनीं देव । तेथें तिष्ठे स्वयमेव ॥४॥

अहर्निशी म्हणतां । तेथें न बाधे काळ सत्ता ॥१॥
वरीष्ठा वरिष्ठ नाम । तिहीं लोकीं तें उत्तम ॥२॥
असो भलते याती । परी मुखीं नाम जपती ॥३॥
वंद्य होती हरिहरां । देवा इंद्रादिकां थोरां ॥४॥
ऐशीं नामीं जयां आवडी । एका जनार्दनीं गोडीं ॥५॥

राम नाम वदे वाचे । धन्य मुख तयाचें लोटांगणीं साचे । हरिहर पैं येती ॥१॥
नाम चांगलें चांगलें । जड जीव उद्धरले । वैकुंठवासी केलें । कुडे कपाटियासी ॥२॥
अजमेळादि पातकी । नामें तारिलें महादोषी । यवनादि सुखी नामें केलें ॥३॥
हास्य विनोदें नाम । घेतं पावे सर्वोत्तम । मा दृढ धरलीया प्रेम । देवचि होय ॥४॥
एका जनार्दनीं अनुभव । कालीमाजीं तारक सर्व । नामवांचुनीं अन्यभाव । नाहीं नाहीं ॥५॥

जयजय रामचंद्रा जयजय रामचंद्रा । हर हरि जपे त्याचे हृदयीं मुद्रा ॥१॥
सोपा जप अखंड वाचेसी वदतां । कामक्रोध लोभ पळे अहं ममता ॥२॥
कासया जप तप अनुष्ठान वाउगा श्रम । नका गुंतू संसारा वाचे म्हणा रामनाम ॥३॥
वाउगी उपाधी सांडोनी भजा श्रीरामा । एका जनार्दनीं वाचे वदा अत्मारामा ॥४॥

अखंड वाचे नाम । तया न बाधी क्रोध काम ॥१॥
रामनाम वदता वाचे । ब्रह्मासुख तेथें नाचें ॥२॥
राम नाम वाचे टाळी । महादोषां होय होळीं ॥३॥
दो अक्षरासाठीं । ब्रह्मा लागे पाठोपाठीं ॥४॥
एका जनार्दनीं नाम । सहज चैतन्य निष्काम ॥५॥

वैखरी वाचा वदे रामकृष्ण । धन्य वंश संपूर्ण जगीं त्याचा ॥१॥
आठवी नित्य नाम सदा वाचे । कळिकाळ त्यांचें चरण चुरी ॥२॥
शिव विष्णु ब्रह्मा इंद्रादिक देव । करिती गौरव त्याचा बहु ॥३॥
जनार्दनाचा एका सांगतसे उपाव । धरा नामीं भाव दृढ जनीं ॥४॥

घ्या रे रामनामाची कावड भाई । शिव हरहर वदा भाई ॥१॥
अकार उकार मकार तिचा पाया । उभारिले त्रिगुण तनयां ॥२॥
हरिहर कावड घेतां खांदीं । तुटे जन्ममरण व्याधी ॥३॥
घेऊनि कावडी नाचे एका । एका जनार्दनीं आवडी देखा ॥४॥

श्रुतिशास्त्रां अति दुरी । तो परमात्मा श्रीहरि । तो दशरथाचे घरीं । क्रीडतु राम ॥१॥
क्षण एक नमस्कारा । नातुडे सुरवरा । तो रिसां आणि वानर क्षेम देतो राम ॥२॥
चरणीं शिळा उद्धरी । नामें गणिका तारी ।तो कोळियाचे घरीं । पाहुणा राम ॥३॥
शिवाचें निजध्येय । वाल्मिकाचें गुह्मा । तो भिल्लणीचीं फळें खाय । श्रीराम ॥४॥
न कळे ध्यानी मनीं । तो नातुडे जो चिंतनीं । तो वानरांच्या कानीं । गोष्टी सांगे राम ॥५॥
एका जनार्दनीं एका । श्रीराम निजसखा । वानरें वनचरें फुका । तारियेलीं ॥६॥

श्रीरामानामें तारिलें पाषाण । नामाचें महिमान कोण जाणें ॥१॥
उफराट नामें तारियेला कोळी । दोष जाहले होळी रामनामें ॥२॥
तारियेली गणिका तारियेली देखा । पवित्र तो चोखा रामनामें ॥३॥
एका जनार्दनीं रामनाम जप । पवित्र तें देख रामनाम ॥४॥

रामनाम पावन । यापरतें थोर कोण ॥१॥
जडशिळा ते सागरीं । नामें तरल्या निर्धारीं ॥२॥
राम जप सदा । नोहे काळाची ती बाधा ॥३॥
नाम घेतां निशिदिनीं । एका शरण जनार्दनीं ॥४॥

चरणरज लागुनी उद्धरली अहिल्या बाळा । रामा तुझेनि प्रतापें तरली भवसागर शीळा ॥१॥
जयजय रामरामा शामा भवभंजन नांवें । तुझे रुप ध्यातां उमा शिवे निवे ॥२॥
रामनामें कळिकाळ कापती सदा । रामनामें गणिका नेली निजपदा ॥३॥
रामनामें उद्धरले सुर नर वानर । एका जनार्दनी सदा समाधि स्थिर ॥४॥

राम सर्वाघटीं व्यापक संचला । जैसा भाव तया तैसा भेटला ॥१॥
रीस आणि वानर राक्षसहि पहाती । सर्वां एकची मुक्ति रामसंगे ॥२॥
वैर अथवा सख्य वाचे वदे नाम । मुक्ति आम्हां राम स्वयें देती ॥३॥
एका जनार्दनीं वदतां निष्काम । स्वर्गसुख द्त राजाराम ॥४॥

वैकुंठा जावया न लगे ते सायास । रामनामें पाश दृढ तुटती ॥१॥
तारिलें वानर वनचरे रामें । गोपिका त्या कामें मुक्त केल्या ॥२॥
गोपाळ सवंगडे नामेंचि तारिलें । जडजीव उद्धरिले कलियुगीं ॥३॥
एका जनार्दनीं सांगांवें तें किती । रामनामें मती न लगे याची ॥४॥

राम राम म्हणतां वाचे । रामरुप होय साचें ॥१॥
रामें तारिली शबरी । नित्य राम ती उच्चारी ॥२॥
रामें तारिली गणिका । केल्या अजामेळ सखा ॥३॥
शिळा तारिल्या सागरीं । राम अहिल्या उद्धरी ॥४॥
एका जनार्दनीं । राम भरला जनीं वनीं ॥५॥

पक्षी जाला स्वयें जें वायु लेकरुं । त्याच्या क्रिया पारुं केल्या रामें ॥१॥
शबरीची फळे उच्छिष्ट तीं खायें । कैसा राम होय सर्वपाणीं ॥२॥
एका जनार्दनीं श्रीराम सखा । भक्त अभक्तं निका सोडवण ॥३॥

जयजय राम नाम दो अक्षरीं । सहस्त्र नामावरी ब्रीद गाजे ॥१॥
उफराटें अक्षरीं वाल्मिक वैखरी । सहस्त्र नामावरी उच्चारिलें ॥२॥
पुंसा पढवितां नाम दो अक्षरीं । सहस्त्र नामावली सिद्ध झालें ॥३॥
अहं महि षासुर भेदिला जिव्हारीं । नामें दो अक्षरीं निर्दाळिला ॥४॥
सदगुरु नारदें उफराटें केलें । बोधिलें लाधिलें वाल्मिकासी ॥५॥
एका जनार्दनीं रामनाम घोष । त्रैलोकीचे दोष सरते जालें ॥६॥

पूर्वीपासूनी ज्यांचें देणें । वाल्मीका पेणें रामनामें ॥१॥
अजामेळ पापराशी । नामेंची त्यासी उद्धार ॥२॥
गणिका व्याभिचारिणी नारी । सरती करी रामनामें ॥३॥
एका जनार्दनीं नाम । जया निष्काम गोमटें ॥४॥

नामेंचि क्षितीं उद्धरले । मुक्त जाहले पातकी ॥१॥
अजामेळ गणिका नारी । मुक्त निर्धारी नामेंचि ॥२॥
वाटपाडा वाल्मीक । नामें तरला निश्चयो देख ॥३॥
राम स्मरा दिननिशीं । ऋद्धि सिद्धि होती दासी ॥४॥
नाम तारक त्रिभुवनीं । शरण एका जनार्दनीं ॥५॥

अनुभवें नाम गाताती गणिका । मोक्षपद देखा प्राप्त जालें ॥१॥
उलट्या अक्षरी वाल्हा तो तरला । उद्धार तो केला चोखियाचा ॥२॥
यातीसी संबंध नाही नामस्मरणीं । जपोत पैं कोणी आदरें नाम ॥३॥
जनार्दनीं एका सांगतसे खूण । श्रीरामनाम पुर्ण सोडूं नये ॥४॥

रामनामाची धन्य ख्याती । पापी तरले पुढें तरती ॥१॥
तरला कोळी अजामेळ । गणिका आणि ते सकळ ॥२॥
नामें पावन स्त्रियादी याती । नामें सर्वा एकचि मुक्ति ॥३॥
एका जनार्दनीं शरण । नामें तिहीं लोकी पावन ॥४॥

नामाच्या उच्चारें प्रल्हाद तारिला । अजामेळ गणिकेचा उद्धार केला ॥१॥
तें नाम सोपें श्रीरामाचें । निरंतर वाचे जप करी ॥२॥
करी सर्व भावें रामनाम बोभाट । कळिकाळाचे थाट पुढें पळती ॥३॥
पळतील पातकें नाम उच्चारितां । एका जनार्दनीं म्हणतां रामनाम ॥४॥

हृदयीं सदा नाम जपे राम । तया बाधी ना क्रोध काम ॥१॥
हें तो आलें अनुभवां । जीवां सर्वा कलियुगीं ॥२॥
अजामेळादि पापराशि । नामें नेलें वैकुंठासी ॥३॥
गणिका तारिलीसे देखा । म्हणे जनार्दनीं एका ॥४॥

रामनामाच्या प्रतापें । जळती असंख्यात पापें ॥१॥
महा दोषांची दोष खाणी । नामें तारिली कुंटनी ॥२॥
नामें तरला अजामेळ । नष्ट गणिका अमंगळ ॥३॥
एका जनार्दनीं नाम । मंगल मंगल तें विश्राम ॥४॥

नामें धुवा अढळपद । नामें गणिका मोक्षपद ।
नामें अजामेळ शुद्ध । नामें वाल्हा उद्धरला ॥१॥
धन्य धन्य नाम बळी । महादोषां होय होळी ।
सोपें जपतां नामावळी । रामकृष्ण गोपाळ ॥२॥
नामें भुक्ती आणि मुक्ति । नामें एकचि सर्वा गती ।
एका जनार्दनीं शांती । नामें होय सकळां ॥३॥

सहा शास्त्र चारी वेद । नामापासोनी प्रसिद्ध ॥१॥
तें नाम गाऊं सदा । रामकृष्ण हरि गोविंदा ॥२॥
कर्म धर्म पडतां न्यून । तें सांग हरिचिंतनें ॥३॥
योग याग तप तीर्थ । नामेंविण अवघें व्यर्थ ॥४॥
गणिका मोक्ष पदा नेली । रामनामें उद्धरली ॥५॥
तारिलें जड जीव । एका जनार्दनीं दृढ भाव ॥६॥

नारद ब्रह्माचारी । रामनामें नाचे निर्धारी ॥१॥
ब्रह्मावीणा घेऊनी खांदीं । रामनाम मुखीं समाधिस्थ ॥२॥
एका जनार्दनीं नाम । श्रीरामें पाविजें निजधाम ॥३॥

नारदादी वैष्णवजन । नामेंजि पावले समाधान ।
नामें जगासी मंडन । नाम पावन सर्वांसी ॥१॥
लाहो करा राम नाम । वावुगा सांडा भवभ्रम ।
अवघा कुळधर्म । नामें जाण साधतो ॥२॥
नाम जपा दिननिशीं । आळस नका करुं मानसीं ।
एका जनार्दनीं सायासीं । नका पडूं दुजिया ॥३॥

व्यासादिका गाती ज्यासी । शुक सांगे परीक्षितीसी ।
श्रीकृष्ण उपदेशी उद्धवासी । नाम सार कलींत ॥१॥
तोचि वेध बैसला मना । ध्यानीं मनीं रामराणा ।
नाहीं दुजी उपासना । नामापरते साधन ॥२॥
वेदशास्त्र पुराणें । नामापरतें नाहीं घेणें ।
एका जनार्दनीं म्हणे । नाम उत्तम चांगलें ॥३॥

रामनामें तारिलें । पशु पक्षी उद्धरिले ॥१॥
ऐसे रामनाम बोध । घेई कां रें तूं शुद्ध ॥२॥
तारिले तारिले । रामनामें उद्धरिले ॥३॥
शुकादिक योगी झाले । रामनामें तें रंगले ॥४॥
ब्रह्माज्ञानी महा मुनी । रामनाम जपती वाणी ॥५॥
एका जनार्दनीं राम । नाम करी तुं विश्राम ॥६॥

नामेंचि पावलें पैलपार । शुकादि साचार नामें जगीं ॥१॥
तें नाम सोपें वाचे रामकृष्ण । उच्चिरतीं जाण वैकुंठ जोडे ॥२॥
नामें पावले मोक्षपद गती । नाम हे विश्रांती सर्व जीवां ॥३॥
एका जनार्दनीं नाम हें तारका । वेदाचा विवेक रामनाम ॥४॥

मागें बहुतां गुणा आलें । रामनाम रसायन चांगलें ॥१॥
बहुतीं सेविलें आदरें । तेणे तरलें भवसागर ॥२॥
शुकें उतरिलें निगुती । दिधलें असे परिक्षिती ॥३॥
सेवितां आरोग्या झाला । एका जनार्दनीं म्हणे भला ॥४॥

राम आठवितां नुरेचि पैं पाप । ऐसा दाखव मज पा कोणी एक ॥१॥
नाम त्रिभुवनीं वरिष्ठ साचार । म्हणोनि निर्धार सनकदिकीं ॥२॥
एका जनार्दनीं जपतां निर्धारें । भवसिंधु तरे रामनामें ॥३॥

नामाचा नित्य जया छंद । त्याचा तुटे भवबंध ॥१॥
ऐसा माना रे विश्र्वास । घाला रामनामीं कास ॥२॥
मागील पहा अनुभवें । नामें तारिलें दोषी वैभवें ॥३॥
स्त्रीपुत्रादिक अत्यंज । नामें पावन केलें सहज ॥४॥
यवनादि मोमीन । नामें तरले अधम जन ॥५॥
हाकारुन नाम घोका । सांगे जनार्दन एका ॥६॥

रामनामीं भाव न धरिती कोणी । नाना मंत्र तंत्र घेती जनीं ।
सकुडी कुंटणी वैकुंठासी नेली । अवचटें राम वदनीं ॥१॥
रामनाम न मानिती जनीं । सैर समाधि हरिकीर्तनीं ॥धृ॥
वारितां नाम प्रल्हाद स्मरे । त्याचे चुकविले नाना घात ।
कोरडिये काष्ठी नर मृग जाला । भक्तां साह्य जगन्नाथ ॥२॥
अभिलाषें नाम अजामेळ स्मरे । तो सोडिला यमकिंकरीं ।
मागील किल्मिष निःशेष जाळिलें । ऐसी नामाची ही थोरी ॥३॥
उफाराटे अक्षरीं रामु नारदमुनी । वाल्मिकासी उपदेशी ।
नष्ट वाटपाडा पुनीत जाला । या महाकवि म्हणविंती त्यासी ॥४॥
रामनाम कीर्तनी कैसें सुख आहे । हें शिवची जाणें साचें ।
दोचि अक्षरी काशी मुक्त केली । तारक ब्रह्मा हें त्यांचें ॥५॥
लाजेच्या संकटीं द्रौपदी नाम स्मरे । देवो वर्षला तिसी अंबरें ।
वैरी याचे शिरीं पाउल आणिला । नामें भक्तकाज सरे ॥६॥
नामाचेनी बळें पाप पुढें पळें । कर्माकर्म तेथें जळे ।
एका जनार्दनीं नाममात्रें । निजीं निजसुखाचे सोहळे ॥७॥

स्नानाचा परिकळा स्वरवण अडथळा । सकळ मंत्री साचा पाहीं ।
आसनीं शयनीं भोजनीं गमनागमानीं । राम म्हणता दोष नाहीं ॥१॥
श्रीराम जयराम श्रीराम जयराम । जपतां हें दो अक्षरीं नाम ।
संसारातें दळसी कळिकाळा तें कढसी । निरसेल कर्माकर्म ॥धृ॥
योग याग तपें तपताती बापुडें । जन धन शिणताती वेडे ।
निःशंक निर्लज्ज हरिनाम गातां । पायवाट वैकुंठां चढें ॥२॥
गूढ गुह्मा जपसी वाचे श्रीराम । ते नामें जपाचा भावो ।
तेणें नामें भुलला वैकुंठ सांडुनी । कीर्तनीं नाचतो देवो ॥३॥
रामनामें वाचा गर्जती उठी । अमर येती त्याच्याभेटी ।
तीर्थीचे समुदाय अघ्रिरेणु वांछिणी । श्रुति ऐको ठाती गोठी ॥४॥
सकल साधनामांजी वरिष्ठ हें भावें । जपा रामनाम ।
एका जनार्दनीं संतोषला तो । पुरविल निष्काम काम ॥५॥

रामानाम वदतां वाचे । सुकृत जोडे पैं पुण्याचें ॥१॥
ऐसा नामाचा महिमा । न कळेचि आगमानिगमां ॥२॥
नामें तारिलें पातकी । वंद्य जाहले तिहीं लोकीं ॥३॥
एका जनार्दनीं नाम । सुखा चैतन्य निजधाम ॥४॥

नाशिवंत सर्व एक नाम साचें । म्हणोनि वदा वाचे श्रीराम ॥१॥
शरीर नासे संपत्ति नासे । नाम न नासे श्रीरामाचें ॥२॥
आकार नसे निराकार नासे । नाम नासे श्रीरामाचें ॥३॥
स्थुळ नासे सुक्ष्म नासे । नाम न नासे श्रीरामांचे ॥४॥
जें न नासे तें नाम वाचे । एक जनार्दनीं साचें जप करीं ॥५॥

पापपुण्य दोन्हीं समानची गांठी । नाम जपा होटीं श्रीरामांचें ॥१॥
तुटेल बंधन खुटेल पतन । नाम तें पावन श्रीरामाचें ॥२॥
भोग रोग नासे कल्पना दूर देशे । श्रीराम मुखी वसे प्राणीयांसी ॥३॥
एका जनार्दनीं नामींच विश्वास । ठेवितां निश्चयास दोष भंगे ॥४॥

रकारासी कान्हा मकारपुढती । स्मरतां होय मुक्ति सर्व जनां ॥१॥
नारी अथवा नर हो कां दुराचारी । वाचे म्हणतीं हरी सर्व मुक्त ॥२॥
सायास तो नाहीं अनायासें काम । वाचे रामनाम सदां गावें ॥३॥
एका जनार्दनीं धरा हेतू मनीं । श्रीराम वदनीं उच्चारावा ॥४॥

कायाक वाचीक मानसीक । सदां वसे राम एक ॥१॥
तो नर अथवा नारी । हो कां पतीत दुराचारी ॥२॥
सदा वसे राम ध्यानीं । आणिक कांही नाहीं मनीं ॥३॥
एका जनार्दनी जनीं । राम पाहें मनी ध्यानीं ॥४॥

नाम गोड श्रीरामांचें । अमृत फिकें जाहले साचें ॥१॥
हो कां उत्तम चांडळ । अधम खळांहुनी खळ ॥२॥
रामनाम वदतां वाचे । पवित्रपणें तोचि साचें ॥३॥
एका जनार्दनीं नाम । मुक्ति सायुज्य निष्काम ॥४॥

संसार तो गज । राम पंचानन सहज ॥१॥
शब्द ऐकतां तातडी । रज जैसा सोडी ॥२॥
धाके पळे महाभूत । राम म्हणे नित्यानित्य ॥३॥
न लगे जप माळ । राम वदे सर्व काळ ॥४॥
एका जनार्दनीं राम । अखंड जपे हृदयधाम ॥५॥

सदोदीत गाय श्रीराम गुण । धन्य तो पावन नरदेहीं ॥१॥
नरदेहीं आलीया रामनाम गावें । तरीच जन्मा यावें गुरुपुत्रा ॥२॥
नरदेह उत्तम लागलासे हातीं । रामनामें विश्रांती देहीं याची ॥३॥
कन्यापुत्र माझे न करी सायास । रामनामें उदास वृत्ती करी ॥४॥
वृत्ती करी सदा समाधान । रामनामचिंतन निशिदिनीं ॥५॥
निशिदिनीं ध्यान एका जनार्दनीं । काया वाचा मनीं रामनामा ॥६॥

रामनामें तृप्त जे नर जाहले । पुनरावृत्ती न आले संसारासी ॥१॥
जाणार जाणार सर्व हें जाणार । रामनाम साचार जप करीं ॥२॥
अभ्राची छाया मृगजळाचें जळ । तैसा हा देह केवळ मिथ्या असे ॥३॥
मिथ्याचें सत्य मनिती गव्हार । रामनामीं विसर पडोनि ठेला ॥४॥
विसरुनी राम करिशी प्रपंच धंदा । भुललासी मतिमंदा नाशिवंता ॥५॥
नाशिवंतासाठी रडतोसी काह्मा । एका जनार्दनीं पाया शरण रिघे ॥६॥

आयुष्य जातें मागुतें येतें । रामनामें सरतें होय मुख ॥१॥
देह जातें मागुतें होतें । रामनामें सरतें होय मुख ॥२॥
आकार जातें मागुतें होतें । रामनामीं सरतें होय मुख ॥३॥
एका एकपण नाहीं जातें । एका जनार्दनीं सरतें होय मुख ॥४॥

रामनामें गणिका नेली वैकुंठासी । कलीमाजीं जनांसी तारक हेंची ॥१॥
म्हणोनि आळस न करा वाचे । उच्चारण नामाचें करा वेंगीं ॥२॥
न लगे मान धन सोपें हें साधन । तुटतें पतन जन्मोजन्मीं ॥३॥
एका जनार्दनीं न करा आळस । रामनाम सौरस घ्यावें वाचे ॥४॥

नको नको आळस करुं । वाचे श्रीराम उच्चारुं ।
तेणें सुफळ संसारुं । होय जनीं जाणिजे ॥१॥
कां रे न करिसी उच्चार । किती सांगुं तुज विचार ।
न धरसी निर्धार । मनामाजीं पामरा ॥२॥
जासी भलतीया वाटा । पडसी दारीं आणि दरकुटा ।
नामावांचुनीं सुटका । एका जनार्दनीं नोहेची ॥३॥

संकल्पे विकल्पें रामानाम घेतां । कोटीकुळें तत्त्वतां उद्धरती ॥१॥
अमृत सहजीं थेंब मुखी पडे । मृत्युचें सांकडे चुके जेवीं ॥२॥
तैशी परी होय रामनामें स्थिती । समाधि विश्रांति घर रिघे ॥३॥
एका जनार्दनीं रामनाम सार । न लगे विचार दुजा येथें ॥४॥

रामनामाचेनि बळें । ब्रह्मा सर्वत्रैक मिळे ॥१॥
रामनामाची ही ख्याती । कर्माकर्माची निवृत्ति ॥२॥
कृष्ण विष्णु हरि गोविंद । म्हणतां प्रगटे परमानंद ॥३॥
जों जों उच्चारी नाम । तों तों प्रगटे मेघःशाम ॥४॥
व्रत तप यज्ञ दान । रामनामासी साधन ॥५॥
एका जनार्दनीं कीर्तीं । सहज चैतन्य विश्रांती ॥६॥

सकळ सुख रामनामीं आहे । परमामृत ध्याये रामनाम ॥१॥
नामें न घडे कर्म नामें होय निष्कर्म । नाम परब्रह्मा सार नाम ॥२॥
नामें होय मुक्ति नामें होय भुक्ती । नामें स्वर्गप्राप्ति जपतीया ॥३॥
नामें होय बोध नामें जाय बाध । एका जनार्दनीं छंद नाम गातां ॥४॥

जागृती स्वप्नीं सुषुप्तीमाझारीं । जपें नाम श्रीहरी सर्वकाळ ॥१॥
साधन आणीक न लगे सकळ ॥२॥
रामनाम निखळ जपें आधीं ॥३॥
पापाचे पर्वत छेदी नाम व्रज । हाचि पैं निर्धार ऋषीश्वर ॥४॥
एका जनार्दनीं नाम निजधीर । पावन साचार रामनाम ॥५॥

मुखें गावें नाम । तेणें पुरें सर्व काम ॥१॥
सर्व साधनांचें सार । तेणें पावे पैलपार ॥२॥
नामें बहुत तारिलें । महा दोषी उद्धरिलें ॥३॥
रामनाम बहु श्रेष्ठ । घेतां न लगती कष्ट ॥४॥
नाम नित्य ज्याचे मुखीं । तो जाणावा सर्वसुखी ॥५॥
रामनाम हेंसी सार । सत्य जाणा हानिर्धार ॥६॥
रामनाम निरसी ताप । पापें जाती आपेआप ॥७॥
रामनाम जो उच्चारी । सुख पावे तो संसारीं ॥८॥
एका जनार्दनीं नाम । पाववितें परमधाम ॥९॥

सदा सर्वकाळ नाम मुखीं गाये । आणीक तें नये दुजा हेत ॥१॥
धन्य त्याची माय पावन तें कुळ । धन्य तो निर्मळ वंश त्याचा ॥२॥
जन्मजन्मांतरींचें सुकृत पदरीं । वाचे तो उच्चारी रामकृष्ण ॥३॥
एका जनार्दनीं सदा जपे नाम । तो देह उत्तम इहलोकीं ॥४॥

सकळ साधितां साधन । नामावांचुन नाहीं पावन ॥१॥
पहा विचारुनि ग्रंथ । नामें तरले असंख्यात ॥२॥
दोषी सदोषियां उद्धार । रामनामें पैं साचार ॥३॥
कोटी कुळें तारी । एका जनार्दनीं निर्धारी ॥४॥

धन्य ते भाग्याचे । वासुदेव नामीं नाचे ॥१॥
सदा राम नामावळी । पाप तापां होय होळी ॥२॥
सदा नामीं ज्याचें मन । जन नोहे जनार्दन ॥३॥
नामें रंगे ज्याची वाणी । एका जनार्दनीं तोचि जनीं ॥४॥

राम राम ध्वनी जयाचे मुखासी । धन्य पुण्यराशी पावन झाला ॥१॥
सदोदित नाम जपे श्रीरामाचें । अनंता जन्माचें दोष जाती ॥२॥
राम राम वदे सादा सर्वकाळं । काळाचा तो काळ रामनामें ॥३॥
राम वदे ध्यानीं राम वदे मनीं । एका जनार्दनीं राम वदे ॥४॥

कोटी जन्मांचि येरझारी । तें तो हरी रामनाम ॥१॥
तें तुं वाचे सुगम वदें रामनाम आणीक नको श्रम करुं वायां ॥२॥
श्रम केलिया पडसी सांकडीं । जन्ममरण बेडी तोडी नाम ॥३॥
संतसमागम भावें करी भक्ति । एका जनार्दनीं वस्ती नामीं करी ॥४॥