संत रोहिदास महाराज हे भक्ती चळवळीतील समतेचा, श्रमाचा आणि नामभक्तीचा संदेश देणारे महान संत मानले जातात. त्यांना संत रविदास या नावानेही ओळखले जाते. समाजातील भेदाभेद दूर करून प्रत्येक जीवात परमेश्वर आहे, हा विचार त्यांनी लोकांपर्यंत पोहोचविला.
परंपरेनुसार त्यांचा जन्म काशी परिसरात चर्मकार कुटुंबात झाला असे मानले जाते. आपला पारंपरिक व्यवसाय सांभाळत त्यांनी भक्ती, सदाचार आणि सत्यनिष्ठ जीवन यांचा मार्ग स्वीकारला. काम करताना नामस्मरण आणि अंत:करणातील निर्मळ भक्ती यांनाच त्यांनी खरे साधन मानले.
संत रोहिदास महाराजांनी बाह्य आडंबरापेक्षा अंत:शुद्धीला अधिक महत्त्व दिले. मन निर्मळ असेल तर देवप्राप्तीसाठी जात, जन्म, संपत्ती किंवा मोठेपणा लागत नाही, अशी त्यांची शिकवण होती. त्यांच्या वचनांत भक्तीबरोबरच सामाजिक समता, आत्मसन्मान आणि करुणेचा सुंदर संगम दिसतो.
त्यांच्या भक्तिपर रचनांमध्ये ईश्वराशी थेट संवाद, दीनजनांविषयी कळवळा आणि अहंकाराचा त्याग आढळतो. वारकरी आणि संत परंपरेत संत रोहिदास महाराजांचे स्थान समतेचा दीप लावणारे संत म्हणून आदराने घेतले जाते.
त्यांनी सांगितलेला मार्ग साधा आहे: मन शुद्ध ठेवणे, प्रामाणिक श्रम करणे, सर्वांशी समानतेने वागणे आणि ईश्वरनामावर दृढ श्रद्धा ठेवणे. म्हणूनच संत रोहिदास महाराजांचे चरित्र आजही भक्तांना आणि समाजाला प्रेरणा देणारे आहे.
