भगवान दत्तात्रेयांना 'अवधूत' (ज्याने सर्व बंधने तोडली आहेत) असे म्हटले जाते. त्यांनी आपल्या ज्ञानाच्या शोधात सृष्टीतील विविध तत्त्वांचे निरीक्षण केले आणि २४ गुरु (शिक्षक) निवडले, ज्यांना 'चतुर्विंशति गुरू' म्हणून ओळखले जाते.
या गुरूंकडून त्यांनी घेतलेली शिकवण जीवनात संतुलन, वैराग्य आणि अंतिम ज्ञान प्राप्त करण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाची आहे.
भगवान दत्तात्रेयांचे २४ गुरु
१. पृथ्वी (भू): शिकवण - क्षमा आणि परोपकार.
२. वायू (पवन): शिकवण - अलिप्तता (निर्लेप).
३. आकाश (व्योम): शिकवण - व्यापकता (सर्वव्यापी).
४. जल (आप): शिकवण - पवित्रता.
५. अग्नी: शिकवण - तेज आणि रूपांतरण.
६. चंद्र: शिकवण - स्थितीतील बदल.
७. सूर्य: शिकवण - भेदभावविरहित प्रकाश.
८. कपोत (कबूतर): शिकवण - अति आसक्तीचा त्याग.
९. अजगर (Python): शिकवण - संतोष आणि प्रारब्ध.
१०. समुद्र: शिकवण - स्थिरता आणि शांतता.
११. पतंग (Firefly): शिकवण - दृष्टीवरील नियंत्रण (बाह्य मोहांपासून दूर राहणे).
१२. मधमाशी (Bee): शिकवण - सारसंग्रह (उपयुक्त ज्ञान ग्रहण करणे).
१३. हत्ती: शिकवण - वासनेवर नियंत्रण.
१४. मध गोळा करणारा (Honey Gatherer): शिकवण - संचयाचा त्याग.
१५. हरिण (Deer): शिकवण - शब्दांवर नियंत्रण (व्यर्थ शब्दांपासून दूर राहणे).
१६. मीन (मासा): शिकवण - जीभेवर नियंत्रण (चवीवरील संयम).
१७. पिंगळा (Curlew Bird): शिकवण - लोभ आणि संचय न करणे.
१८. कुमारिका (Girl): शिकवण - एकांत आणि शांती.
१९. बाण बनवणारा (Arrow Maker): शिकवण - एकाग्रता.
२०. सर्प (नाग): शिकवण - एकटे राहणे आणि स्वतःचे घर न बांधणे (विरक्ती).
२१. कोळी (Spider): शिकवण - मायेचे स्वरूप (जग निर्माण करणे आणि नष्ट करणे).
२२. भृंग (Black Wasp): शिकवण - ध्यान आणि भक्ती (गुरुचे ध्यान करून त्यांच्यासारखे बनणे).
२३. वेश्या (Pingala): शिकवण - आशात्याग (अपेक्षा सोडल्यावर शांती मिळते).
२४. बालक (Child): शिकवण - आनंदी वृत्ती (चिंतामुक्त राहणे).
भगवान दत्तात्रेयांचे हे २४ गुरू आपल्याला शिकवतात की ज्ञान प्राप्त करण्यासाठी कोणतेही बंधन नसते. आपण निसर्गातील प्रत्येक घटकाकडून काहीतरी शिकू शकतो. या शिकवणुकींचा मूळ आधार वैराग्य (Dispassion), संतोष (Contentment) आणि आत्म-साक्षात्कार (Self-realization) आहे.
हा ब्लॉग वाचकांना कसा वाटला, हे कमेंटमध्ये नक्की कळवा!
